Mooie leerervaring: workshops faciliteren op de Dijkwerkersdag!

Dinsdag 23 mei is de Dijkwerkersdag geweest, een jaarlijks terugkomend evenement waar waterprofessionals samenkomen om elkaar te inspireren, kennis uit te wisselen en ervaringen te delen. Waterschappen en Rijkswaterstaat werken samen in een alliantie aan de waterveiligheid van Nederland. Dit jaar stond de dag in het teken van het thema “Dromen, Durven, Doen”.

Bij het HWBP werd ik gevraagd om mee te doen in de workshop “Verbinden, samenwerken en goed van start gaan in projecten” (1). Leuk om aan mee te kunnen werken, omdat ik in mijn afstudeerscriptie onderzoek gedaan heb naar samenwerking (in een regionaal programma) en dus bepaalde aspecten herken! Bovendien heb ik niet eerder een workshop mede-gefaciliteerd dus een mooie leerervaring voor mij en goed voor mijn persoonlijke ontwikkeling (wat overigens de belangrijkste reden is geweest om mee te willen doen). Daarnaast werd ik gevraagd voor het organiseren van een workshop waarin wizzkids, studenten en trainees een belangrijke rol in gingen spelen. Deze workshop heeft de titel “in gesprek met de toekomst” (2) gekregen.

Tijdens workshop (1) heb ik de kennismaking tussen de deelnemers mogen faciliteren. Veel samenwerkingen worden alleen gestuurd op de harde kant, maar net zo belangrijk is – zo niet vele malen belangrijker – is de zachte kant van een samenwerking. Want waar begin je met samenwerken als je elkaar nog niet kent of begrijpt? Zonder elkaar te kennen en te begrijpen kan je elkaar niet vertrouwen en dat is volgens het samenwerkingsmodel van Lencioni het fundament van samenwerking. Net als in een huwelijk is vertrouwen de basis. De workshop begon met 1-op-1 gesprekken waarbij deelnemers kennis met elkaar maakten en vragen aan elkaar moesten stellen als “wat vind jij het belangrijkste in samenwerking?” en “wat is jouw mooiste ervaring in een samenwerking?”. Vervolgens mochten zij in groepen van 5 gaan bekijken wat de overeenkomsten tussen hen waren. De workshop was erg interactief en luchtig, en je merkte dat er veel energie bij de deelnemers zat. Na deze hele korte kennismaking mochten ze in dezelfde groepen een vrijstaande toren bouwen van alleen tape en oude kranten en naderhand reflecteren op hun samenwerking aan de hand van een aantal samenwerkingsmodellen, waaronder die van Lencioni.

De Dijkwerkersdag had in tegenstelling tot vorige jaren een nieuwe dimensie gekregen, namelijk dat ook geïnteresseerden, studenten, ‘wizzkids’ en trainees van harte welkom waren. Workshop (2) gaf daar invulling aan. Deze workshop heb ik samen met mijn collegatrainees Olivier Schoemaker, Mathilde Twelkemijer en Louise Lysen georganiseerd en met Mathilde gefaciliteerd. We vonden het een goed idee om ‘wizzkids’ van Technasia, leerlingen, studenten en trainees te laten debatteren met de huidige waterprofessionals. De workshop begon met een leuke kennisquiz om wat lucht te blazen in het programma. Een debat is natuurlijk vrij spannend… Veel enthousiasme en energie kwam los in de zaal, dat in het debat ook weer terugkwam. Veel thema’s rondom geld voor dijkversterkingen, bewustwording en klimaatverandering kwamen aan bod. De workshop was een groot succes en we kunnen met trots terugkijken naar wat we hebben neergezet!

Met het organiseren en faciliteren van de workshops heb ik enorm veel geleerd. Ik heb gemerkt dat als je uit je comfortzone stapt (wat het voor mij was), je de grootste sprongen in je persoonlijke ontwikkeling kunt maken. Lef tonen, een uitdaging aangaan, het onbekende eigen maken en fouten durven maken is wat je verder gaat brengen in je carrière.

Opleveren en overdragen van dijkversterkingen

Voor de tweede periode van acht maanden werk ik sinds september bij Hollandse Delta. Ik coördineer daar het oplever- en overdrachtsproces van twee dijkversterkingen: Spui Oost (Hoeksche Waard West) en Eiland van Dordrecht. Ik geef je graag een beeld van mijn werkzaamheden binnen deze belangrijke tak van een waterschap, en de inzichten die ik de afgelopen maanden heb opgedaan.

Het proces O&O (opleveren en overdragen) bevindt zich in de laatste fase van een dijkversterkingsproces. Het project is zo goed als geheel uitgevoerd door de aannemer, en kortgezegd moet deze aannemer aan het waterschap aantonen dat deze de dijk heeft gemaakt zoals in het contract is afgesproken. Dit bewijst de aannemer o.a. met keuringen over kleikwaliteit, certificaten van gebruikt staal voor damwanden en tekeningen waarin de nieuwe situatie is opgetekend. Al deze documenten zijn opgenomen in een opleverdossier. Dit opleverdossier wordt vervolgens getoetst door experts vanuit het waterschap. Iedere toetser heeft daarbij zijn eigen discipline, zoals geotechniek, kunstwerken of watertransport. Eventuele tekortkomingen worden door de aannemer aangepast, waarna het opleverdossier door het projectteam van het waterschap wordt geaccepteerd. Vervolgens wordt het dossier overgedragen aan de interne beheerorganisatie van het waterschap. In de praktijk zijn dit vaak dezelfde personen als de toetsers, waardoor het dossier niet nog eens getoetst hoeft te worden voor overdracht. De verschillende aspecten uit het opleverdossiers komen bij de desbetreffende afdelingen terecht.

Mijn werkzaamheden liggen in het coördineren van dit proces. Zoals ik het net heb beschreven is natuurlijk een ideaal proces, maar helaas blijkt de praktijk lastiger. Verschillende partijen komen bij dit proces kijken zoals aannemers, onderaannemers, omgevingsmanager, technisch manager en toetsers vanuit de interne beheerorganisatie van het waterschap. Los van de onderlinge communicatie heeft ook elke partij zijn eigen belangen, die niet altijd stroken met die van de ander. De uitdaging ligt dan ook in het afstemmen van de planning en het overeenkomen van afspraken tussen al deze partijen. Kortom: voor mij een opdracht waarin ik kan werken aan mijn ontwikkelpunt ‘helder communiceren en informeren’!

Auteur: Kati Dijk
Datum: maart 2017

Komt een trainee bij het waterschap

Komt een trainee bij het waterschap… Deze titel stond boven het stuk cabaret waarmee wij (Joël en Hein) het podium betraden tijdens een afdelingsoverleg bij WSHD. Een figuurlijk en letterlijk podium om onze verwonderingen bij het waterschap handen en voeten te geven. Verwonderingen over het vele e-mailen en vergaderen. Tijdslurpende randzaken waardoor veel waterschapwerkers relatief weinig bezig zijn met de kerntaken, waarop ze ooit vol idealen gesolliciteerd hadden. In de vorm van een stukje cabaret hebben we op een ludieke manier onze verwonderingen gedeeld. Over e-mailen bijvoorbeeld: “In mijn eerste week dacht ik dat het sturen van e-mails wellicht bij de nieuwe normering hoorde, want 40 jaar geleden bouwden we dijken zonder e-mails te versturen. Al vrij snel kwam ik erachter dat dit niet waar was, maar ook dat het wel super praktisch is om e-mail te gebruiken. Ik had namelijk al vrij snel uitgerekend dat als we alle e-mails van het waterschap zouden uitprinten en aan elkaar zouden lijmen, we een klimaatdijk kunnen bouwen die tot 2073 aan de norm voldoet.” En over het vele vergaderen: “Door de combinatie van flexwerken en papierloos-werken is het agendaloos-vergaderen tot een ware kunst verheven.”

Na dit stukje cabaret zijn we met de deelnemers van het afdelingsoverleg het gesprek aangegaan om te inventariseren wat voor hen de energie weghaalt in het dagelijkse werk. Daar kwamen meer onderwerpen voorbij dan de door ons aangekaart email- en vergaderpraktijken. In het groepsgesprek hebben we expliciet gefocust op de vraag wat ze zelf kunnen doen om het te veranderen. Afsluitend moest men iets opschrijven wat ze diezelfde week nog konden doen om voortaan meer met hun kerntaken bezig te zijn en daardoor meer werkplezier te ervaren. Wij vonden het erg leuk en leerzaam om dit gesprek met de afdeling aan te gaan en merkten dat onze verwonderingen voor de aanwezigen een ‘feest’ van herkenning waren.

Auteurs: Hein Tanis en Joël Verstoep

Plastic bij gemaal Katwijk

Sinds september ben ik bij Rijnland aan de slag bij afdeling Beleid en Planontwikkeling, team Integraal Wateradvies. Voor mijn hoofdopdracht ben ik ‘trekker’ van een klein project om plastic drijfvuil af te vangen bij het Willem-Alexandergemaal in Katwijk. Bij dat gemaal mondt de Oude Rijn uit in de Noordzee: de laatste kans dus om het plastic te onderscheppen voordat het plastic soep wordt. Rijnland heeft besloten om actie te ondernemen tegen de plastic soep, ook al is hier nog geen wettelijke verplichting voor.

Rijnland trekt hierin samen op met de Grondstofjutters: een sociale onderneming die op het strand van Katwijk werkt aan het plastic-probleem. In het project maken we gebruik van hun kennis en netwerk om de oplossing bij het gemaal te optimaliseren. Uiteindelijk doel van het project is om nieuwe technieken te testen om meer plastic af te vangen en daarbij op verschillende manieren meer bewustwording over plastic drijfvuil te creëren.

Mijn werkzaamheden zijn heel divers. Het project is nog in een vroeg stadium en de koers kan nog worden aangepast. Het is belangrijk de mensen te betrekken die er (later) mee te maken krijgen: bijvoorbeeld afdeling communicatie, de gemaalbeheerder, en het bestuur van Rijnland. Bij het opstellen van een samenwerkingsovereenkomst met de Grondstofjutters heb je de juridisch adviseur nodig die even mee kijkt. Kortom: ik maak en houd overzicht van alles wat moet gebeuren en is besloten. En ik stroop mijn mouwen soms ook nog letterlijk op: zo heb ik nu al een aantal keer plastic gesorteerd en gecategoriseerd. Lekker naar buiten voor de afwisseling!

Auteur: Jelle Baumgärtel
Datum: maart 2017

Verwonder je bij het HWBP!

“Verwondering is het begin van alle wijsheid” (Aristoteles)
 
Wil je wijzer worden, dan moet je jezelf verwonderen, zo blijkt uit bovenstaande citaat van één van de grootste filosofen. Wij als trainees komen met een frisse blik organisaties binnen waarbij we zaken tegenkomen die collega’s met een al doorgezakte stoel niet meer opvallen. Nieuwelingen met verse kennis vanuit de schoolbanken en op de hoogte van de nieuwste trends zijn onmisbaar en kunnen organisaties doen veranderen in de richting die nodig is.
Niet alleen doen trainees een verwonderopdracht om iets nieuws binnen de waterschappen te introduceren. Het is ook mooi als wij de verwonderingen met de andere collega’s kunnen delen, zodat ze bewust worden van zaken die ze nooit zijn opgevallen.

 

Collega-trainee Olivier en ik besloten daarom onze verwonderingen bij het HWBP te presenteren aan de programmadirectie. Niet in een saaie presentatie, maar in een ludieke quiz. Vragen als “Wat typeert de bedrijfscultuur van het HWBP?” met als goede antwoorden “chaotisch en ad hoc “en “resultaatgericht en ambitieus”. Of de vraag “Hoeveel directeuren/teammanagers heeft het HWBP?”, waarbij “Iets teveel van beide” het juiste antwoord was. Tot slot stelden we nog de vraag wat het minst sober en doelmatig was binnen het HWBP, aangezien projecten op een dergelijke wijze moeten worden uitgevoerd. Misschien wat gevoelig, maar het  kerstdiner (goede antwoord) maakte het werken bij het HWBP extra leuk, om het even subtiel te houden.
We hebben niet directe feedback gegeven, maar onze collega’s de kans gegeven om zelf na te denken over de dingen die ons opvielen. Het overbrengen in de vorm van een quiz werd zeer goed ontvangen door de HWBP collega’s. Het doorbrak even de dagelijkse werkzaamheden. Het was een leuk en energievol kwartiertje!

Auteur: Jordy van Dienst
Datum: 01-03-2017

Loopbaanoriëntatie: wat moet ik met al die kwaliteiten?

Met deze vraag in ons achterhoofd zijn we aan de slag gegaan met het kernkwadrantenmodel van Daniel Ofman tijdens de eerste trainingsdag in 2017. Met dit model krijg je je sterke en zwakke punten helder met als doel de balans te vinden tussen de eigen positieve kernkwaliteiten, de valkuilen en uitdagingen. Na het in groepsverband in kaart brengen van allerlei kwaliteiten, was het tijd om niet te bescheiden te zijn en jezelf verschillende kwaliteiten toe te kennen. Voor de een was het een ontdekking van zijn of haar kwaliteiten en voor de ander was het een opfrissing. Zo was het doel van de training voor iedereen anders. De een wilde graag weten welke kwaliteiten hij of zij heeft, waarbij de ander wilde weten op welke manier zijn of haar kwaliteiten inzetbaar zijn binnen de waterschappen. En misschien zijn ze wel beter inzetbaar buiten de waterschappen. Met deze verschillende doelstellingen zijn we aan de slag gegaan onder leiding van Dave Niks.

Na het scherp maken van de kernkwaliteiten, valkuilen en uitdagingen was het tijd om jezelf neer te zetten voor de groep om een korte pitch te geven. Het was mooi om te zien hoe iedereen dit op zijn of haar eigen manier deed en de resultaten waren dan ook verrassend goed! Waar de een mooie metaforen wist te gebruiken, was de ander juist vanuit het hart aan het pitchen. Al met al is iedereen weer aan het denken gezet over de eigen persoonlijke ontwikkeling na deze training. Later in het jaar is er een vervolg op deze dag.

Auteur: Olivier Schoemaker
Datum: 13-02-2017